Krzesło biurowe z podparciem karku: porównanie, które pomoże Ci wybrać
Siedzisz przy biurku od rana. Koło południa ciągnie za ramieniem, kark sztywnieje, a wzrok coraz częściej ucieka od ekranu. Krzesło biurowe z podparciem karku wydaje się w takiej sytuacji oczywistym rozwiązaniem. Może wspierać pozycję podczas odchylania się do tyłu, ale nie skoryguje ani zbyt nisko ustawionego monitora, ani niewłaściwej wysokości siedziska.
Choroby układu mięśniowo-szkieletowego odpowiadają w Niemczech za znaczną część niezdolności do pracy. Według Niemieckiego Ustawowego Ubezpieczenia Wypadkowego (DGUV) w 2020 roku na tę grupę chorób przypadało około 22,6 % wszystkich dni niezdolności do pracy. BAuA podsumowuje ten udział jako mniej więcej jedną czwartą. Przy mobilnej pracy przy ekranie 40,4 % ankietowanych zgłaszało dolegliwości karku, a 49,1 % dolegliwości dolnej części pleców, również według ustaleń DGUV podlinkowanych w tym źródle.
Kryterium wyboru
Jasna rekomendacja
Podparcie karku
Z regulacją wysokości, najlepiej z regulacją nachylenia i głębokości
Oparcie
Co najmniej do łopatek, z regulowanym podparciem lędźwiowym
Mechanizm
Ruchome oparcie, najlepiej mechanizm synchroniczny
Monitor
Ustaw go tak, abyś patrzył(a) na ekran głównie w neutralnej pozycji
Weryfikacja
Sprawdź w karcie danych wymiary, udźwig, typ użytkowania i informacje o normach
Kiedy podparcie karku w krześle biurowym naprawdę ma sens
Późnym przedpołudniem sięgasz po tabletkę przeciwbólową, choć dzień pracy dopiero się zaczął. Tylna partia barków jest napięta, głowa lekko wysunięta przed tułów, a Ty co chwilę zsuwasz się do przodu. Krzesło biurowe z podparciem karku może tu pomóc, ale tylko wtedy, gdy oparcie już sensownie prowadzi Twoje ciało, a podparcie nie przeszkadza w naturalnym ruchu głowy.
Typowe przyczyny leżą zwykle wcześniej w łańcuchu postawy. Zbyt nisko ustawiony monitor zmusza do pochylania się. Nieodpowiednia głębokość siedziska powoduje, że dolna część pleców traci kontakt z oparciem. Krótkie oparcie kończy się poniżej łopatek, a głowa nadal musi się stabilizować. Podparcie karku w najlepszym razie zaczyna wtedy od niekorzystnej pozycji wyjściowej.
Do jakich faz siedzenia się nadaje
Zagłówek ma sens przede wszystkim przy długim, statycznym siedzeniu, podczas czytania dokumentów, wideokonferencji i odchylania się do tyłu. Przejmuje wtedy część pracy mięśni szyi i karku. DGUV opisuje go jako opcjonalne uzupełnienie, które może odciążać szczególnie w pozycji odchylonej, a nie jako samodzielne leczenie.
Przy dolegliwościach warto zlecić wyjaśnienie przyczyn medycznych. Podparcie karku nie zastępuje diagnozy ani indywidualnie dobranego treningu. Praktyczne wskazówki dotyczące dodatkowych działań znajdziesz w tym poradniku o napięciach w karku.
Kiedy go nie potrzebujesz
Jeśli siedzisz tylko krótko, często się ruszasz i prawie nie korzystasz z oparcia, zagłówek niewiele daje. Dotyczy to także sytuacji, gdy podczas pisania zawsze siedzisz prosto, a Twoja dynamika siedzenia już dobrze działa. Duża, miękka podkładka nie zastąpi wtedy ruchu.
Moja rekomendacja: Nie kupuj podparcia karku ze względu na jego rozmiar. Kup je, jeśli często pracujesz w pozycji odchylonej i można je ustawić tak, aby podpierało głowę, nie wypychając jej do przodu.
Jaką rolę pełni podparcie karku w ergonomicznym systemie jako całości
Podparcie karku to ostatnie ogniwo ergonomicznego łańcucha działania. Najpierw liczą się ustawienie monitora, wysokość biurka, wysokość siedziska, głębokość siedziska, podparcie lędźwiowe i nachylenie oparcia. Jeśli te elementy nie pasują, zagłówek może jedynie ograniczać skutki niekorzystnej postawy.
Ankieta DGUV wśród 1 274 pracowników na stanowiskach z monitorem, przeprowadzona od września 2023 do kwietnia 2024, wykazała, że ponad 40 % zgłaszało dolegliwości karku, a około 30 % dolegliwości barków. Niekorzystne ustawienie monitora zwiększało przy tym ryzyko dolegliwości we wszystkich badanych częściach ciała, jak opisuje analiza DGUV dotycząca pracy przy ekranie w home office.
Sprawdź łańcuch postawy
Najpierw ustaw monitor tak, aby głowa nie opadała na stałe w dół ani do przodu. Następnie dopasuj wysokość siedziska, aby stopy stabilnie stały na podłodze, a przedramiona swobodnie leżały na biurku. Podparcie lędźwiowe stabilizuje dolną część pleców. Podparcie karku natomiast podpiera potylicę, a nie odcinek lędźwiowy kręgosłupa.
DGUV wymienia podparcie karku jako uzupełnienie dla pozycji odchylonej. Nie jest ono automatycznie konieczne tylko dlatego, że krzesło ma wysokie oparcie. Szczególnie przydaje się przy wielogodzinnej pracy przy ekranie, częstym odchylaniu się lub istniejących dolegliwościach, gdy ustawienie zostało zalecone medycznie lub ergonomicznie.
Informacja DGUV o projektowaniu krzeseł biurowych klasyfikuje podparcie karku jako element opcjonalny. Oparcie powinno wspierać naturalny kształt kręgosłupa w różnych pozycjach siedzących. BAuA zaleca przy tym szerokość oparcia co najmniej 360 mm, oparcie sięgające co najmniej do łopatek oraz odchylenie do tyłu co najmniej 15°.
Autodiagnoza bez kupowania nowego krzesła
Odchyl się na swoim obecnym krześle i zwróć uwagę na trzy punkty:
Pozycja głowy: Czy Twój wzrok pozostaje rozluźniony bez konieczności unoszenia brody?
Kontakt: Czy górną częścią pleców sięgasz oparcia bez wysuwania głowy do przodu?
Ruch: Czy możesz się wyprostować i pracować pochylony(-a) do przodu, nie napierając na sztywną poduszkę?
Jeśli brakuje Ci wsparcia tylko podczas odchylania się, podparcie karku może mieć sens. Jeśli już siedzisz prosto przy ekranie i przede wszystkim zsuwasz się do przodu, najpierw potrzebujesz lepszej pozycji siedzenia i ustawienia monitora.
Mechanizm synchroniczny, kołyskowy i stały kontakt w porównaniu
Mechanizm decyduje o tym, czy podparcie karku stanie się częścią ruchomej pozycji siedzącej, czy pozostanie tylko sztywną poduszką. Przy długiej pracy przy ekranie liczy się, jak siedzisko i oparcie reagują na Twój ruch oraz czy opór pasuje do masy ciała.
Mechanizm synchroniczny
W mechanizmie synchronicznym siedzisko i oparcie poruszają się razem. Oparcie otwiera się przy odchylaniu, a siedzisko utrzymuje kontakt z miednicą. Dzięki temu możesz przechodzić między pisaniem, czytaniem i spotkaniami, nie tracąc oparcia.
Zwróć uwagę na regulację siły sprężyny, wystarczający kąt otwarcia i regulowaną głębokość siedziska. Podparcie karku powinno stykać się z głową przy odchylaniu, ale przy aktywnym pisaniu nie wypychać jej do przodu. Dokładniejsze omówienie znajdziesz we wpisie o mechanizmie synchronicznym w krześle biurowym.
Mechanizm kołyskowy
Mechanizm kołyskowy porusza siedzisko i oparcie zwykle razem wokół stałego punktu obrotu. Pozwala wyraźnie się odchylić i może być przyjemny podczas krótkich przerw na odpoczynek. Przy dłuższej pracy plecy często pozostają jednak w ograniczonym wzorcu ruchu, jeśli można zablokować tylko kilka pozycji.
Dla podparcia karku oznacza to: może dobrze uzupełniać pozycję odpoczynku, ale oferuje mniej wsparcia przy częstych zmianach między pracą w pozycji wyprostowanej a odchylaniem. Sprawdź więc, czy można regulować opór i czy siedzisko ma wystarczająco regulowaną głębokość.
Oparcie ze stałym kontaktem
W oparciu ze stałym kontaktem tylko oparcie podąża za tułowiem. Siedzisko pozostaje nieruchome. Obniża to cenę zakupu, ale ogranicza swobodę ruchu miednicy.
Przy krótkiej pracy biurowej takie rozwiązanie może wystarczyć. Przy długim siedzeniu i częstym odchylaniu się korzyść z podparcia karku maleje, ponieważ nie współpracuje ono z w pełni dynamicznym systemem siedzenia.
Mechanizm
Swoboda ruchu
Przydatność z podparciem karku
Typowe zastosowanie
Mechanizm synchroniczny
Wysoka, siedzisko i oparcie poruszają się w sposób skoordynowany
Bardzo dobra przy zmieniających się pozycjach siedzących
Długa praca przy ekranie i home office
Mechanizm kołyskowy
Dobra przy odchylaniu, zwykle mniej elastyczna w kącie pracy
Dobra na czas odpoczynku, ograniczona przy zmianach pozycji
Spotkania i okazjonalne odchylanie się
Oparcie ze stałym kontaktem
Plecy się poruszają, siedzisko pozostaje nieruchome
Solidna przy krótkim użytkowaniu, ograniczona przy długich sesjach
Krótka praca przy pisaniu i proste stanowiska biurowe
Jak prawidłowo ustawić podparcie karku krok po kroku
Podparcie karku nie działa dzięki maksymalnej bliskości. Ma przechwycić głowę w rozluźnionej, odchylonej pozycji i nie blokować aktywnego ruchu do przodu. Dlatego ustaw całe krzesło, zanim zmienisz ustawienie zagłówka.
Ustaw podstawy
Wybierz wysokość siedziska: Ustaw wysokość tak, aby obie stopy płasko spoczywały na podłodze. Uda pozostają mniej więcej poziomo, a kolana nie są wypychane w górę.
Sprawdź głębokość siedziska: Między przednią krawędzią siedziska a zgięciem kolan nie powinien powstawać twardy nacisk. Jednocześnie dolna część pleców musi zachować kontakt z oparciem.
Ustaw lordozę: Umieść podparcie lędźwiowe w naturalnym wygięciu dolnej części pleców. Ma prowadzić, a nie napierać do przodu.
Otwórz oparcie: Wybierz kąt, przy którym możesz pracować w pozycji wyprostowanej i odchylić się podczas czytania lub rozmów.
Unfallkasse Hessen podaje dla wysokości siedziska według DIN EN 1335-1 bezstopniowy zakres od 400 do 510 mm. Według tej samej informacji podłokietniki powinny znajdować się 200 do 250 mm nad siedziskiem. Wymiary te służą jako orientacja. Decydujące pozostaje to, czy siedzisz stabilnie i bez podciągniętych ramion.
Dopasuj podparcie karku
Ustaw wysokość tak, aby wyściółka sięgała środka potylicy. Nie powinna uciskać dolnej części karku. Następnie dopasuj głębokość, aż między głową a wyściółką pozostaną mniej więcej dwa palce odstępu. Dzięki temu głowa może zmieniać położenie, nie walcząc ciągle z podparciem.
Kąt może być lekko odchylony do tyłu. Podczas pracy na klawiaturze w pozycji wyprostowanej podparcie powinno pozostać wolne. Przy odchylaniu się może mieć kontakt i podpierać potylicę.
Krótki autotest
Skieruj wzrok na górną krawędź ekranu. Czy szczęka, szyja i barki pozostają rozluźnione? Czy możesz lekko ruszyć głowę do przodu, a wyściółka nie odpycha Cię z powrotem? Jeśli nie, popraw najpierw głębokość, a potem kąt.
Profile zastosowań w porównaniu: home office, firma i praca kreatywna
Krzesło do home office nie musi mieć tych samych cech co model dla zmieniających się użytkowników w firmie. Również praca kreatywna stawia inne wymagania niż skoncentrowane pisanie. Podparcie karku pasuje tylko wtedy, gdy mechanizm, oparcie i tryb pracy do siebie pasują.
Home office z długimi dniami pracy
W home office często przechodzisz między pracą na klawiaturze, rozmowami telefonicznymi, wideokonferencjami i czytaniem. Mechanizm synchroniczny z regulowanym oporem wspiera te zmiany lepiej niż sztywne oparcie. Podparcie karku powinno mieć regulację wysokości i nachylenia, abyś miał(a) kontakt przy odchylaniu się, ale pozostawał(a) swobodny(-a) podczas pisania.
Siatkowe oparcie może być przyjemne przy długim siedzeniu, ponieważ mniej zatrzymuje ciepło. Mimo to sprawdź prowadzenie pleców. Przewiewne obicie nie zrekompensuje braku podparcia lędźwiowego ani nieodpowiedniej głębokości siedziska.
Firma i zmieniający się użytkownicy
W firmie liczą się solidne elementy, szybka regulacja i czytelne dane techniczne. Jeśli to samo stanowisko używa kilka osób, krzesło musi dać się ustawić bez długiego instruktażu.
Podparcie karku 2D lub 3D z dużym zakresem regulacji jest tu praktyczniejsze niż sztywne uniwersalne rozwiązanie. Dodatkowo warto udokumentować wysokość siedziska, głębokość siedziska, podłokietniki, oparcie i obciążenie użytkownika. Przy zakupach ustandaryzowana karta danych jest ważniejsza niż efektowny opis produktu.
Praca kreatywna z częstym odchylaniem się
Podczas szkicowania, czytania, montażu wideo czy oceniania projektów częściej przechodzisz do otwartej pozycji siedzącej. Większa powierzchnia podparcia może być wtedy przyjemna, o ile nie unieruchamia głowy na stałe. Mechanizm powinien umożliwiać duży kąt otwarcia i dać się dopasować do masy ciała.
Profil
Mechanizm
Podparcie karku
Oparcie
Home office
Mechanizm synchroniczny z regulacją oporu
Z regulacją wysokości i nachylenia
Ruchome, z dobrym prowadzeniem lordozy
Firma
Mechanizm synchroniczny lub regulowany mechanizm kołyskowy
Szybko regulowane, szeroki zakres
Wytrzymałe, udokumentowane zgodnie z normami
Praca kreatywna
Mechanizm z dużym odchyleniem do tyłu
Większa powierzchnia, swobodnie ruchome
Wspiera otwarte pozycje siedzące
Dla home office ze zmieniającymi się pozycjami siedzącymi najrozsądniejszym wyborem jest ruchome krzesło. Dla firm liczy się łatwa regulacja. Przy pracy kreatywnej ruch odchylania jest ważniejszy niż szczególnie rzucający się w oczy zagłówek.
Techniczne kryteria wyboru według DIN EN 1335 i DGUV
Karta danych powinna pokazywać więcej niż maksymalne obciążenie i liczbę dźwigni regulacji. DIN EN 1335-2 określa wymagania dotyczące wytrzymałości, stabilności i trwałości oraz uwzględnia użytkowanie osiem godzin dziennie przez osoby do 110 kg, jak wyjaśniają informacje o normie DIN EN 1335-2. Dlatego w przypadku krzesła biurowego z podparciem karku ważne jest, aby producent czytelnie wskazywał zgodność z normami i przewidziany typ użytkowania.
DIN EN 1335-1 definiuje cztery typy krzeseł i zawiera osobny załącznik dotyczący wymiarów podparć karku i głowy. Dzięki temu wysokość siedziska, geometrię oparcia i położenie podparcia można porównywać bardziej systematycznie. Nie polegaj na słowie „ergonomiczny” w nazwie produktu.
Istotne wartości pomiarowe
BGHW podaje dla krzeseł do pracy przy ekranie zakres wysokości siedziska od 400 do 530 mm, zakres regulacji większy niż 120 mm, górną krawędź oparcia powyżej 450 mm nad siedziskiem oraz regulację nachylenia większą niż 15 stopni. Te dane znajdziesz w informacji BGHW o krzesłach do pracy przy ekranie.
Sprawdź w karcie danych przynajmniej:
Wysokość siedziska: Czy zakres regulacji pasuje do Twojego wzrostu i wysokości biurka?
Głębokość siedziska: Czy można ją dopasować do krótkich lub długich ud?
Oparcie: Czy sięga do okolicy łopatek i czy można je odchylać?
Podparcie lędźwiowe: Czy ma regulację wysokości lub czy można dopasować całe oparcie?
Podparcie karku: Czy opisano wysokość, głębokość i kąt?
Obciążenie użytkownika: Czy dopuszczalne obciążenie jest jasno podane i pasuje do typu użytkowania?
Normy: Czy DIN EN 1335-1 i DIN EN 1335-2 są czytelnie wykazane?
Bezpieczeństwo przed wyposażeniem
Największy zagłówek nie czyni krzesła automatycznie ergonomicznym. Stabilność, trwałość i odpowiednie wymiary są ważniejsze niż dodatkowa powierzchnia wyściółki. Także kółka, sprężyna gazowa i krzyżak muszą pasować do rodzaju podłogi i codziennego użytkowania.
Informacja DGUV o krześle biurowym zaleca oparcie sięgające co najmniej do łopatek. Jeśli górna krawędź znajduje się co najmniej 450 mm nad siedziskiem, oparcie nie musi koniecznie mieć regulacji wysokości. Regulowane podparcie lędźwiowe nadal jest jednak sensowne, ponieważ dopasowuje wsparcie do wzrostu.
Rekomendacja i częste błędy przy wyborze modelu
Moja rekomendacja jest jasna: przy ponad sześciu godzinach pracy przy ekranie dziennie, istniejących napięciach karku lub świadomie podwyższonym ustawieniu monitora powinieneś(-nnaś) uwzględnić regulowane podparcie karku. Nie musi być aktywne w każdej minucie. Powinno jednak być dostępne, gdy czytasz, telefonujesz, odchylasz się lub zmieniasz pozycję w ciągu dnia.
Można z niego zrezygnować przy krótkim czasie użytkowania poniżej dwóch godzin dziennie, gdy regularnie się ruszasz i prawie nie korzystasz z oparcia. Wtedy wystarczyć może także dynamiczne krzesło bez zagłówka, o ile wysokość siedziska, biurko i monitor pasują. Ta rekomendacja dotyczy ergonomicznego wyposażenia, a nie leczenia dolegliwości.
Typowe błędne decyzje
Wielu kupujących zwraca uwagę najpierw na wyściółkę, a na końcu na zakresy regulacji. Prowadzi to do krzesła, które wygląda wygodnie, ale nie prowadzi ciała we właściwy sposób.
Sztywne podparcie: Zamocowany na stałe zagłówek pasuje tylko do określonego wzrostu i pozycji siedzącej.
Zbyt mała powierzchnia: Wąskie podparcie przy odchylaniu szybko traci kontakt z potylicą.
Brak regulacji wysokości: Bez regulacji wysokości podparcie może przylegać do karku zamiast do potylicy.
Nieprawidłowa głębokość siedziska: Jeśli dolna część pleców nie ma kontaktu, zagłówek nie ustabilizuje postawy.
Ignorowanie informacji o normach: Gdy brakuje danych o DIN EN 1335, typie użytkowania i obciążeniu użytkownika, ocena techniczna pozostaje niepełna.
Nieprawidłowa wysokość monitora: Zagłówek nie może służyć jako kompensacja zbyt nisko ustawionego monitora.
Profil użytkowania
Rekomendacja dla podparcia karku
Typowy błąd
Długa codzienna praca przy ekranie
Regulowane, w połączeniu z ruchomym oparciem
Ocenianie tylko wielkości wyściółki
Istniejące dolegliwości karku
Regulowane, dodatkowo sprawdź stanowisko pracy i przyczyny
Traktowanie podparcia jako środka leczniczego
Krótkie siedzenie
Opcjonalne
Zakup niepotrzebnie skomplikowanego rozwiązania do krótkiego użytkowania
Aktywne, dynamiczne siedzenie
Opcjonalne, jeśli odchylanie zdarza się rzadko
Blokowanie ruchu przez sztywne podparcie
Praca kreatywna z częstym odchylaniem się
Z regulacją nachylenia, z większą powierzchnią kontaktu
Wybór małego, sztywnego podparcia
DESKSPACE oferuje z modelem MOVE PRO ergonomiczne krzesło biurowe z zagłówkiem o regulowanej wysokości i nachyleniu. Jeśli wybierasz krzesło biurowe z podparciem karku, porównaj tę cechę z wysokością siedziska, oparciem, mechanizmem i głębokością siedziska, zamiast oceniać ją w oderwaniu od reszty.
Sprawdź w DESKSPACE dostępne ergonomiczne krzesła i porównaj możliwości regulacji podparcia karku, oparcia i pozycji siedzenia. Skorzystaj z porady dla swojego home office lub wyposażenia biura i dopiero potem wybierz model, który pasuje do Twojego trybu pracy.